Μάθημα : ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ΄ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

Θεματικά κέντρα του διηγήματος

•   επικράτηση κλίματος φόβου και ανασφάλειας κατά τη δεκαετία του ‘50
•  ιδεολογική σύγχυση, διαταραγμένη ανθρώπινη ψυχολογία

Διάψευση ελπίδων

• Ο μεταπολεμικός κόσμος πίστευε σ’ ένα καλύτερο αύριο με επικράτηση ειρήνης σε ολόκληρο τον κόσμο, αλλά διαψεύστηκε σύντομα, αφού οι πολεμικές συρράξεις συνεχίστηκαν. Ο ψυχρός πόλεμος μεταξύ των δύο υπερδυνάμεων, των ΗΠΑ και της ΕΣΣΔ προκάλεσε κλίμα φόβου και αγωνίας για το ξέσπασμα του Γ’ Παγκοσμίου πολέμου.
• Η ανασφάλεια δημιούργησε αρνητικά συναισθήματα στους ανθρώπους με αποτέλεσμα την ιδεολογική σύγχυση.
• Η κοινωνική εξαθλίωση οδήγησε πολλούς στην αυτοκτονία, αφού δεν υπήρχε ελπίδα (τα νέα της εφημερίδας που διαβάζει ο ήρωας).

Συναισθήματα του ήρωα

•  αγωνία, φόβο, ανησυχία για το μέλλον. Έχει απογοητευθεί και αυτός (όπως κι άλλοι άνθρωποι) μετά το πέρας του Β’ Παγκοσμίου πολέμου και η αγωνία του κορυφώνεται στην ανάγνωση των νέων της εφημερίδας. 
• Και γενικά η χρήση της λέξης ελπίδα περισσότερο σχετίζεται με την απουσία της από τη ζωή του ήρωα και των υπόλοιπων ανθρώπων.
• Ωστόσο, στο τέλος ορθώνει το ανάστημά του και με την αγγελία του, διαφοροποιείται από τους άλλους απεγνωσμένους ανθρώπους και διεκδικεί την ευτυχία για τη ζωή του.

• Αφήγηση – Αφηγητής

  Η αφήγηση είναι τριτοπρόσωπη. Ο αφηγητής που ταυτίζεται με τον Αντώνη Σαμαράκη δε συμμετέχει στην ιστορία και είναι παντογνώστης.

   

   

  Γλώσσα

• Ο Σαμαράκης επιλέγει τη δημοτική, αλλά στο διήγημα εντοπίζουμε φράσεις στην καθαρεύουσα καθώς και ξένες λέξεις. Η χρήση της καθαρεύουσας (σε κάποιες φράσεις των άρθρων της εφημερίδας και στις αγγελίες) αναπαράγει την επίσημη γλώσσα της εποχής που χρησιμοποιούνταν στη διοίκηση, στην εκπαίδευση και στον τύπο. Η καθαρεύουσα ήταν η γλώσσα που επιβάλει το συντηρητικό καθεστώς. Έκδηλος είναι κι ο ειρωνικός τόνος του συγγραφέα με τη χρήση ξένων λέξεων στα κοσμικά νέα της εφημερίδας. Σκοπός του είναι να στηλιτεύσει τη ζωή της άρχουσας τάξης που ζει με πολυτέλεια σε αντιδιαστολή με τους απλούς ανθρώπους που υποφέρουν από οικονομική δυσπραγία, απώλεια ελπίδας. Ο μιμητισμός και η αλλοτρίωση των πλουσίων φαίνεται έντονα στα νέα της εφημερίδας.

1. Αναγνωρίστε το κειμενικό είδος/η και κειμενικό τύπο (περιγραφή, αφήγηση, επιχειρημα), στο/α οποίο/α εντάσσεται η παραπάνω αγγελία. 

2.Σύμφωνα με τις λεξικογραμματικές επιλογές της αγγελίας ποια ταυτότητα κατασκευάζει και προβάλλει ο γράφων για το προσωπό του προς τους αναγνώστες/ριες της εφημερίδας;

3.Ποια είναι η ταυτότητα της γυναίκας που ζητά;

4. Κύρια στοιχεία μιας αγγελίας είναι η πληθώρα επιθέτων, η παθητική σύνταξη, το ασύνδετο σχήμα, η παρατακτική σύνδεση. Δώστε ένα παράδειγμα απο κάθε ένα στοιχείο- εφόσον υπάρχει στην αγγελία- και αιτιολογήστε την χρήση του.